Vacare:  Wegen van vrij zijn


Wie ben ik? Ben ik wat de mensen van mij zeggen: zelfverzekerd en moedig? Of ben ik zoals ik mij van binnen voel: angstig en verlangend naar vrijheid? ………Wie ik ook ben, ik ben de Uwe o God.’

(Dietrich Bonhoeffer, theoloog, 1943 (deel van gedicht geschreven in de gevangenis)

Op 4 september start de meditatiegroep ‘Weg van Leven’ met de eerste van 6 meditatieavonden onder de titel ‘ Vacare, Wegen van vrij zijn’. We hebben ons laten inspireren door twee boeken van Kick Bras: ‘Vacare, een bevrijdende levenskunst’ en ‘Mystiek leven’. ‘Vacare ‘is ook het meditatief platform van de PKN waar de meditatiegroep bij is aangesloten. Het Latijnse vacare betekent vrij zijn maar ook ‘je leeg maken’ en is dus een werkwoord. In de mystiek betekent het ‘ontledigen’: de kunst om je ‘ik’, je ‘ego’ te laten ‘oplossen’ en open te zijn voor wat ontvangen wil worden. In de monastieke traditie stond vacare voor ‘vacare Deo’, vrij zijn voor God.

De kloosterling koos bewust voor een leven in een nabije omgang met God door leven en bidden. In navolging van het platform ‘Vacare’ breiden ook wij het begrip vacare Deo uit naar ‘vrij zijn ván jezelf’ om te komen tot het ‘vrij zijn vóór jezelf’, ‘vrij zijn voor de ander’ en ‘vrij zijn voor vrede’. In het proces van bevrijding is de relatie met jezelf en de medemens cruciaal. Om vrij te kunnen zijn voor jezelf, voor en tot de ander en voor God zal er ruimte moeten ontstaan voor iets dat niet een verlengstuk of een geprojecteerd beeld van jezelf is. Net als de open weerloze ruimte in een zwangere vrouw is de noodzakelijke leegte niet iets dat je zelf doet, maar dat plaatsvindt. Als je deze weerloze, welwillende en stille ruimte in je leven toe wilt laten, dan kan dat alleen door je greep op jezelf en de wereld los te laten.
Mediteren en bidden kunnen daarbij een belangrijke hulp zijn. Het is het samenspel tussen je eigen ontvankelijkheid en dat wat aan je gebeurt: ‘…mij geschiede naar uw woord’ (Lucas 2) . De paradox is dat ‘vacare’ jezelf dus doet verliezen op hetzelfde moment dat je je ware zelf vindt: het zijn twee kanten van één medaille. Om het leven (jezelf, de ander, God) te vinden moeten we het durven verliezen. Voor een ont-moeting met wie je ten diepste bent, met de ander en met God is leeg-worden van jezelf een noodzakelijke voorwaarde waardoor jijzelf en die (A)ander zichzelf als unieke aanwezige kan presenteren en aan het licht komen. Meditatie beoefenen is het jezelf oefenen in aandachtig zijn en leven, in zuiver waarnemen, in verwondering, je angsten en begeerten onder ogen durven zien en kunnen loslaten door liefde toe te laten. Loslaten en toelaten. Maar wat laat je dan toe? Kick Bras zegt daarover: ‘Het is de milde bries van genade, de stille aanwezigheid van het geheim in de dingen, de diepe zin van het bestaan, de hand van de Eeuwige op de schouder, zijn adem in je nek. Ja, zo intiem kan het worden, zo intens diep kun je God in je leven toelaten. En zo, in aandacht toelatend, wordt je vrij, wordt je ruim, bloei je open, naar jezelf, de medemens, naar medeschepselen.’

Zoals gezegd: vacare is een werkwoord. Het is inspiratie en transpiratie waarin je mede verantwoordelijkheid neemt voor je eigen bevrijding en je werking daarvan op anderen. Vacare kun je zo zien als levenskunst: inspanning gaat samen met ontspanning, actie gaat gelijk op met contemplatie. In de meditatiegroep kunnen we samen zoeken naar deze bevrijdende levenskunst. Dietrich Bonhoeffer verwoordde in zijn gevangenschap, de essentie van vacare:’…. Wie ik ook ben, ik ben de uwe o God.’ De vrijheid van de mens is ten diepste geworteld in het gegeven dat hij toebehoort aan God, de Eeuwige, de Alomvattende. Dit gegeven te vertrouwen, dit besef steeds te verdiepen, en eruit te leven, in steeds ruimere kringen, dat is vacare.

 

primi sui motori con e-max.it
Onze nieuwsbrief >